Dictionaries | References

चोळी





 f  A sort of sleeved breastcoat of women.
 स्त्री. १ स्त्रियांचा उरोभाग व बाह्या झांकणारें शिवलेलें वस्त्र , कपडा ( कंचुकीची - काचोळीची गांठ ही मागें असते व चोळीला पुढें गांठ देतात ). तेवीं वरौती पाखीं उचलिलीं । चोळियांचीं । - शिशु ५५९ . सदर्‍याच्या बाह्या चोळीवजा सरकीव म्हणजे झालें . - वेडयांचा बाजार . २ कपडयाचें अंग ; आंगरख्याचा छातीभोंवतालचा भाग ; चोळा ; ( याच्या उलट घेर , घोळ . ). ३ ( ल . ) स्त्रीस इनाम दिलेली जमीन ; द्वंद्व व समाहारद्वंद्व खेरीज समासांत चोळीबद्दल चोळ होतें . उदा० चोळकट ; चोळखण ; चोळलाग इ० [ सं . चोल ; हिं . सिं . चोली ]
०चिंधी   चिरगूट - स्त्रीन . कपडेलत्ते ; वस्त्रप्रावरण ; विशेषत : स्त्रियांचा कपडालत्ता . नाक्यावर चोळीचिंधी सोडून पाहतात . [ चोळी + चिंधी = चिरगूट ]
०बांगडी  स्त्री. १ ( व्यापक . ) स्त्रियांचा कपडालत्ता , दागदागिने इ० २ स्त्रियांनां घ्यावयाचीं वस्त्रें . ३ स्त्रियांचा , ( वेणीफणी , लुगडें नेसणें , इ० ) वेषभूषेचा विधि . वेणीफणीचें साहित्य ; शृंगारसाज . ४ ( ल . ) ( बायकी ) सौभाग्यवती स्त्रियांना देणगी म्हणून ज्या वस्तू देतात त्यांना समुच्चयानें चोळीबांगडी म्हणतात . सुवासिनीस चोळी व बांगडी ही कमींतकमी देणगी होय . ५ माहेरपणा ; दरसाल कपडेलत्ते घेऊन देऊन बायकांची विचारपूस करणें . ( क्रि० करणें ). ६ ज्यांचे पती सरकारकामांत मृत्युमुखीं पडले त्या स्त्रियांना सरकारांतून मिळणारी पोटगी ; इनाम उत्पन्न . ७ इनाम ( सौभाग्यवती स्त्रीस ) ८ ( व . ) बहीण मानून दिलेला अहेर वगैरे ; ( उपसाहार्थी ) जामानिमा . [ चोळी + बांगडी ]
. 3 fig. Land granted in Inám to a female.
ना.  काचोळी , कंचुकी , झंपर , पोलके , ब्लाऊज . वगैरेसाठ ), चवाटा .

Related Words

चोळी   कटकीची चोळी   नवतुकड्यांची चोळी   कुटुर्‍यांची चोळी   लागाची चोळी   तुकड्याची चोळी   तीनतुकड्यांची चोळी   आवैची चोळी धुवेक जावळ लागली की आवैचो अवतार सोंपलो   अंगांत चोळी आणि गांवाला आरोळी   घरची म्‍हणते देवा देवा, बाहेरची म्‍हणजे मला चोळी शिवा   बिजवर-बिजवराची बायको, तिजवराची चोळी, नित्य लुगडें फाडी तिचें कोण काय करी?   बापलेकांचा जोडा एक आणि मायलेकींची चोळी एक झाली म्हणजे मर्यादा राहिली नाहीं   भोळी ग बाई, लुगडयावर मागते चोळी, खायला मागते पुरणपोळी   बायकोला साडी चोळी, माता अखंड चिंध्या गाळी   फाटकी चोळी, फुटकें भांडें   भोळी सीता, चोळी बेता   बाई मी भोळी, लुगड्यावर मागती चोळी   दुसर्‍याचे बायकोला लुगडें नेसवून (चोळी लुगडें करुन) फळ काय   बायको मानभावाची, गरज नाहीं चोळी लुगडयाची   शेतकर्‍याला खांद्यावर घोंगडी, शिळी भाकरी पोट भरती । बामणाला तपपोळी मरमर चोळी ॥   चोळी   कुटुर्‍यांची चोळी   तीनतुकड्यांची चोळी   बाई मी भोळी, लुगड्यावर मागती चोळी   
: Folder : Page : Word/Phrase : Person

Comments | अभिप्राय

Comments written here will be public after appropriate moderation.
Like us on Facebook to send us a private message.
TOP